Εκατοντάδες ακίνητα στο Στενό της Μεσσήνης, στο βορειοανατολικό άκρο της Σικελίας, έχουν προγραμματιστεί για απαλλοτρίωση, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για την κατασκευή μιας γέφυρας κόστους 13,5 δισ. ευρώ, το οποίο σχεδιάζει η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, και θα συνδέει τη Σικελία με την ηπειρωτική Ιταλία.

Η ιδέα της σύνδεσης της Σικελίας με την ενδοχώρα έχει κεντρίσει το ενδιαφέρον των Ιταλών από την εποχή της ενοποίησης της χώρας, τον 19ο αιώνα – και τις τελευταίες δεκαετίες διαφημιζόταν ως ένας τρόπος για την τόνωση της οικονομίας μιας από τις φτωχότερες περιοχές της Ιταλίας.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει ρεπορτάζ των Financial Times, το πολυετές project κατασκευής γέφυρας 3,7 χιλιομέτρων σε μια σεισμογενή περιοχή αντιμετωπίζει εδώ και καιρό αντίσταση από τους ντόπιους, οι οποίοι παραμένουν επιφυλακτικοί για πιθανή εμπλοκή της Μαφίας, και αποφασισμένοι να προστατεύσουν τα σπίτια τους και την οικολογία του στενού.

Μετά από αρκετές αποτυχημένες εκκινήσεις, το αμφιλεγόμενο έργο εγκαταλείφθηκε το 2012, καθώς η Ιταλία αντιμετώπιζε κρίση δημόσιου χρέους. Ωστόσο, η κυβέρνηση Μελόνι αποφάσισε να το αναβιώσει, αναδιαμορφώνοντας τη γέφυρα ως αμυντικό project – που θα μπορούσε να συνυπολογιστεί στον νέο στόχο δαπανών ύψους 5% του ΑΕΠ του NATO, ο οποίος περιλαμβάνει και επενδύσεις σε υποδομές.

Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Ιταλία, Τίλμαν Φερτίτα, εκφράζει την υποστήριξή του για τη σύνδεση της ηπειρωτικής Ιταλίας με τη Σικελία, όπου οι ΗΠΑ διατηρούν σημαντική ναυτική αεροπορική βάση από το 1959. Τον περασμένο μήνα δήλωσε ότι το έργο θα είναι «η μεγαλύτερη γέφυρα που κατασκευάστηκε ποτέ στον κόσμο, πολύ μεγαλύτερη και καλύτερη από τη γέφυρα Γκόλντεν Γκέιτ» – τη διάσημη γέφυρα του Σαν Φρανσίσκο.

Ωστόσο, οι 4,7 εκατομμύρια κάτοικοι του νησιού —περιτριγυρισμένοι από πρόχειρα, ημιτελή έργα υποδομής που συνδέονται με το οργανωμένο έγκλημα— παραμένουν επιφυλακτικοί στην ιδέα της κατασκευής της γέφυρας και στα υποσχόμενα οφέλη της, πιστεύοντας ότι τα κεφάλαια πρέπει να δαπανηθούν για τη βελτίωση του διαβόητα κακού οδικού και σιδηροδρομικού δικτύου της Σικελίας.

Το φάσμα της σικελικής μαφίας, της Κόζα Νόστρα, ή της ισχυρής Εντραγκέτα της Καλαβρίας, που οι ντόπιοι φοβούνται ότι θα διεισδύσει στο τεράστιο κατασκευαστικό project, παραμένει πηγή ανησυχίας, παρότι ο αναπληρωτής πρωθυπουργός Ματέο Σαλβίνι επιμένει ότι τα έργα θα είναι «απρόσβλητα από εγκληματικές ομάδες».

Παράλληλα, οι επικριτές του έργου αμφισβητούν τη σκοπιμότητα της κατασκευής μιας γέφυρας στον Πορθμό της Μεσσήνης, ο οποίος ήταν το επίκεντρο ενός τεράστιου σεισμού, υπεύθυνου για τον θάνατο δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων το 1908, και παραμένει επιρρεπής σε σεισμικές δραστηριότητες. Τοπικοί ακτιβιστές που αντιστάθηκαν σθεναρά κατά του έργου στο παρελθόν, κινητοποιούνται εκ νέου σε συνεργασία με τους ιδιοκτήτες των ακινήτων στο στενό.

Ισχυρίζονται ότι η γέφυρα δεν θα τους χρησιμεύσει, ενώ οι κάτοχοι σπιτιών των οποίων τα ακίνητα εμποδίζουν τους πυλώνες ύψους 400 μέτρων της γέφυρας –και τα 40 χιλιόμετρα των οδικών και σιδηροδρομικών συνδέσεων που θα τη συνοδεύουν– δεσμεύονται να πολεμήσουν τις σχεδιαζόμενες απαλλοτριώσεις των κατοικιών τους στα ιταλικά δικαστήρια.

Ο δικηγόρος Αντόνιο Σαΐτα, ο οποίος εκπροσωπεί ορισμένους από τους ιδιοκτήτες, βλέπει πληθώρα νομικών κολλημάτων για να αμφισβητήσει την αναβίωση του έργου. Το κυριότερο αφορά τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση Μελόνι ανέθεσε την κύρια σύμβαση των 10,5 δισ. ευρώ σε μια κοινοπραξία με επικεφαλής την κατασκευαστική εταιρεία WeBuild, με έδρα τη Ρώμη, χωρίς να διενεργήσει νέο δημόσιο διαγωνισμό.

Ο αρχικός διαγωνισμός πραγματοποιήθηκε το 2006, όταν η εισηγμένη στο χρηματιστήριο του Μιλάνου κατασκευαστική εταιρεία Impregilo μειοδότησε με προσφορά ύψους 3,8 δισ. ευρώ. Μετά την ακύρωση του έργου, η Impregilo, η οποία εξαγοράστηκε από την WeBuild το 2014, κατέθεσε αγωγή κατά της Ρώμης ζητώντας αποζημίωση 700 εκατ. ευρώ – την οποία απέσυρε με αντάλλαγμα την «επανενεργοποίηση» της σύμβασης από την κυβέρνηση Μελόνι.

Ο Σαΐτα αμφισβητεί τη νομιμότητα της συμφωνίας, χαρακτηρίζοντάς την αντισυνταγματική και παραβίαση του ευρωπαϊκού δικαίου. Πολλοί κάτοικοι ανησυχούν ότι τα έργα θα καταστήσουν τη γειτονιά τους ακατοίκητη, ενώ ορνιθολόγοι πιστεύουν ότι η γέφυρα θα βλάψει τη μοναδική οικολογία του Πορθμού της Μεσσήνης, διακόπτοντας μια κρίσιμη μεταναστευτική διαδρομή για εκατοντάδες είδη πτηνών.

Περιβαλλοντικές ομάδες όπως η WWF, η Greenpeace και η Legambiente έχουν εκφράσει παράπονα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι το σχεδιαζόμενο έργο παραβιάζει τους κανόνες της ΕΕ για την προστασία των πτηνών και των οικοτόπων άγριας ζωής, και καλούν τις Βρυξέλλες να κινήσουν νομικές διαδικασίες κατά της Ρώμης.

Αλλά και κρατικοί υπεύθυνοι εκφράζουν ανησυχίες για τα διοικητικά και γραφειοκρατικά εμπόδια που θα προκύψουν στην πορεία υλοποίησης ενός τόσο τεράστιου εγχειρήματος, το οποίο συνιστά τεχνολογική και μηχανολογική πρόκληση. Αντίστοιχες ανησυχίες εκφράζει και η Τζούσι Καμινίτι, δήμαρχος της πόλης Βίλα Σαν Τζοβάνι, όπου πρόκειται να κατασκευαστεί η σχεδιαζόμενη γέφυρα.

Οι πυλώνες που θα ανεγερθούν στην τοπική προκυμαία και οι ράμπες της γέφυρας αναμένεται να χωρίσουν την πόλη στα δύο. Η δήμαρχος αμφισβητεί την οικονομική λογική της γέφυρας, καθώς οι διελεύσεις οχημάτων με το φέρι έχουν μειωθεί στα 2,5 εκατομμύρια ετησίως – από 4,8 εκατομμύρια πριν από δύο δεκαετίες. Παράλληλα αμφιβάλλει για την τεχνική της σκοπιμότητα στη σεισμογενή περιοχή.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News