Με δεδομένο πλέον το τρίτο Μνημόνιο και λίγες ημέρες πριν τις εκλογές αρχίζουν να φουντώνουν τα σενάρια για την τύχη των τραπεζών, αλλά και για την τύχη των μετόχων καθώς και των ομολογιούχων. Μετά το «σουξέ» της πολιτικής και οικονομικής αντίληψης περί Deptocracy, δηλαδή τον υποτιθέμενο εξαναγκασμό της κοινωνίας να υποκύπτει διαρκώς στις πιέσεις των λεγόμενων συστημικών τραπεζών, περάσαμε στην εποχή των capital controls, που οι περισσότεροι δεν πίστευαν πως θα την βρούμε μπροστά μας. Και όμως, τα capital controls είναι γεγονός, όπως και η απαξίωση των τιμών των μετοχών, με ένταση μάλιστα που δεν έχει προηγούμενο στην Ευρώπη.

Οι αποκλίνουσες εκτιμήσεις περί της απαιτούμενης ανακεφαλαιοποίησης, όχι με ένα και δύο αλλά με πολλά δισεκατομμύρια, καταδεικνύουν ότι η πορεία γίνεται πλέον σε… κινούμενη άμμο.

Οι σταθερές είναι ελάχιστες. Κατά τη γνώμη μου μόνο μία μετράει προς το παρόν: Ο Μάριο Ντράγκι, ο υπεύθυνος για την πορεία της ΕΚΤ και να μην ξεχνάμε, για την ισοτιμία του ευρώ αλλά και για την διατήρηση του πληθωρισμού στα επιθυμητά επίπεδα, δηλαδή πρώτον σε θετικό πρόσημο, πάνω από το μηδέν και δεύτερον όχι πάνω από δύο τοις εκατό, ο Ντράγκι λοιπόν αναφέρθηκε ρητά στο πιθανολογούμενο κούρεμα των καταθέσεων: δεν θα γίνει, είπε. Και το εξήγησε με τρόπο που δεν σηκώνει αμφισβήτηση. «Θα ήταν άδικο και βλαβερό για την κοινωνία και για τις επιχειρήσεις. Δεν συμβαίνει όμως το ίδιο και με τα τραπεζικά ομόλογα», συμπλήρωσε. Αυτό σημαίνει, ότι αυτά θα υποστούν ζημιές, με τον ένα η με τον άλλο τρόπο, και μαζί με αυτά και οι μετοχές. Μέσω dilution. Βέβαια, η κατακρήμνιση της αξίας των μετοχών έχει προϋπολογίσει τις απώλειες. Χοντρικά, η αξία των συστημικών κυμαίνεται σήμερα περίπου στο μισό της προ capital controls «εποχής», όπου ήταν ανοικτό το χρηματιστήριο. Θα μου αντιτείνετε ίσως, μα η μετοχή της Άλφα ή της ΕΘΝΙΚΗΣ ανέβηκε διψήφια, ο τζίρος που γίνεται με αυτές στα χρηματιστήρια της Ευρώπης είναι σημαντικός. Οι αγορές, οι… σοφές, τι λένε; Τι προεξοφλούν;

Βεβαίως. Κάτι λένε, μόνο που κάθε άλλο παρά σοφές είναι. Μάλλον νευρωτικές με τάσεις πανικού, και πολύ συχνά αγνοούν αυτά που κρύβονται, όπως π.χ στην Κίνα. Λοιπόν, να μην συγχέουμε την σπέκουλα, η οποία μπορεί να αφήσει μεγάλα κέρδη αλλά και μεγάλες ζημιές μέσα σε λίγες ημέρες η και σε ώρες ακόμα. Ο τζόγος στο χρηματιστήριο έχει τη δική του λογική, ενίοτε άγεται και φέρεται μέσω στοχευμένων… πληροφοριών, μέσω αβανταδόρων, όπως κάποτε ανέφερε ένα γνωστό λαϊκό τραγούδι για τον τζόγο, με τον… «παπά», στην οδό Αθηνάς.

Η αξία των μετοχών και τα λεγόμενα στρες τεστ ψάχνουν έναν βασικό πυρήνα, να τον βρουν και να τον αποτιμήσουν: τα κόκκινα δάνεια. Αυτό πάλι είναι ένα κατ' εξοχήν πολιτικό θέμα που «έπαιξε» στο παρελθόν και θα παίξει πάλι, και μάλιστα πολύ δυνατά στο εγγύς μέλλον. Διότι το τρίτο Μνημόνιο, το οποίο υπεγράφη και πέρασε από τη Βουλή, προβλέπει ρητά εκποίηση ακινήτων και αναγκαστικά μέτρα για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Σαφώς, οι εφαρμοστικοί νόμοι δεν έχουν γίνει ακόμη, η πρώην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ πέταξε την μπάλα στην εξέδρα λέγοντας, ψηφίστε μας για να φτιάξουμε έναν καλό εφαρμοστικό νόμο, εννοώντας ότι το μνημόνιο εδώ δεν θα εφαρμοστεί, ή μόνο επιλεκτικά.
Η προστασία της πρώτης κατοικίας, υπό αυστηρές προϋποθέσεις και όρους, ίσως περάσει. Με… ισοδύναμα. Αλλά πού είναι και δεν μιλάνε;

Το θέμα των κόκκινων δανείων το έχουν κρατήσει «πρώτο τραπέζι πίστα» οι θεσμοί. Εάν περάσει το πνεύμα του Μνημονίου, θα ανεβούν οι τιμές των τραπεζών και θα μειωθούν οι ανάγκες ανακεφαλαιοποίησης. Εάν ΔΕΝ περάσει, ΔΕΝ θα εκταμιευθούν οι επόμενες δόσεις, εάν ΔΕΝ εκταμιευθούν, η Ελλάδα πηγαίνει πάλι προς τη δραχμή.

Το θέμα της δραχμής δεν έχει λήξει. Σύμφωνα με τον Κλάους Ρέγκλιγκ, υπεύθυνο για το πρόγραμμα του ΕΣΜ, δεν μπορεί γίνει πρόβλεψη για την επιτυχία η όχι του νέου προγράμματος για την Ελλάδα, στο οποίο έχουν ενσωματωθεί και τα δύο προηγούμενα Μνημόνια, διότι αυτό υπόκειται στην αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να εφαρμόσει τα συμφωνηθέντα. Το ίδιο ισχύει και για την όποια μείωση του χρέους, η οποία ας σημειωθεί ελάχιστα άπτεται της άμεσης χρηματοδοτικής ανάγκης για την αγορά, τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Γράφει «Η Ναυτεμπορική», 9.9.15: «Αποκλείεται το ενδεχόμενο περαιτέρω συγχωνεύσεων μεταξύ των τεσσάρων συστημικών τραπεζών που δραστηριοποιούνται στη χώρα ενώ το επόμενο διάστημα θα επιταχυνθούν οι διαδικασίες ώστε η ανεκεφαλαιοποίηση να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του έτους. Μάλιστα, κατά τη διαδικασία της ανακεφαλαιοποίησης -ήδη αποφασίστηκε σύσταση ειδικής επιτροπής για την προετοιμασία του απαιτούμενου νομοθετικού έργου- θα ληφθεί μέριμνα ώστε να «προστατευτεί» και ο ιδιωτικός χαρακτήρας των τραπεζών».

Όλα αυτά ακουμπάνε στα κόκκινα δάνεια! Είναι το κλειδί της επιτυχίας. Αυτός όμως ο δανειολήπτης που ταλανίζεται και δεν μπορεί να εξυπηρετήσει το δάνειο που πήρε για το σπιτάκι του, διότι είναι άνεργος ή διότι το κατάστημά του δεν έχει πια τζίρο αλλά απαιτεί κόστη, αυτός νιώθει διαφορετικά: Ο θάνατός σου (τράπεζα), η ζωή μου!

Δεν είναι όμως τα πράγματα τόσο απλά. Διότι χιλιάδες μικρομέτοχοι και μικροομολογιούχοι ελπίζουν να ανέβουν οι μετοχές, ελπίζουν να μην κοπούν άγρια τα ομόλογα, για να πληρώσουν το δικό τους το σπίτι ή για να τσοντάρουν τα παιδιά τους που είναι άνεργα. Ελπίζουν μάλλον αυτοί να γίνουν οι πλειστηριασμοί και οι αναγκαστικές εκποιήσεις.

Η Ελλάδα σε αδιέξοδο; Αυτό είναι το συμπέρασμα του άρθρου;

Όχι! Η περιουσία του Δημοσίου (και η περιουσία της Εκκλησίας) μπορεί να μετατραπεί σε χρήμα, αφού καταγράφει και αποτιμηθεί. Και το χρήμα αυτό με συνετή διαχείριση να επενδυθεί και να αποδώσει καρπούς. Αναφέρομαι στο Κτηματολόγιο, που ακόμα δεν ολοκληρώθηκε, είτε σκόπιμα, είτε από αμέλεια, που είναι διάχυτη δυστυχώς σε πολλούς τομείς του κράτους.

Η ακίνητη δημόσια περιουσία μπορεί να γίνει πηγή πλούτου και ευμάρειας για τους πολίτες, να υποστηρίξει και το κοινωνικό κράτος, την έρευνα, την τεχνολογία, την επιχειρηματικότητα, τους νέους ανθρώπους, που έχουν πεταχτεί στην άκρη δυστυχώς… άλλοι προσδοκούν μια κομματική θέση για να σωθούν.

Υπάρχει επιστημονικώς αποδεδειγμένη, άμεση σύνδεση του διαθέσιμου χρήματος με την αξιοποιήσιμη περιουσία. Όποιος θέλει, ας διαβάσει το σχετικό άρθρο μου στο protagon, «Κτηματολόγιο, χρήμα με ουρά!». Αυτή τη σχέση την έχουν κατανοήσει πλήρως στο Ισραήλ, γι αυτό και επεκτείνουν τα όρια του κράτους τους, χρόνια τώρα, είτε διά των όπλων είτε μέσω εξαγοράς γης.

Στην Ελλάδα είμαστε δυστυχώς πολύ πίσω σε όλα σχεδόν τα θέματα συνετής και δημιουργικής αξιοποίησης του δημόσιου πλούτου. Πεδίο δράσης λαμπρό για τη νέα κυβέρνηση.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News