Αίτημα για τη λεγόμενη ρήτρα διαφυγής, δηλαδή την εξαίρεση των αμυντικών δαπανών από το έλλειμμα και τις μελλοντικές δαπάνες των επομένων ετών, υπέβαλε την Τρίτη η Αθήνα.

Το αίτημα προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την ενεργοποίηση της εθνικής ρήτρας διαφυγής, η οποία προβλέπεται από τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες, υπέβαλε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, έτσι ώστε να εξαιρεθεί η αύξηση των αμυντικών δαπανών από τους δημοσιονομικούς στόχους, με βάση την απόφαση που ελήφθη στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 6ης Μαρτίου 2025.

Οι αμυντικές δαπάνες στην Ελλάδα σε δημοσιονομικούς όρους (ορισμός COFOG-Eurostat) υπολογίζεται να αυξηθούν από 2,2% του ΑΕΠ το 2024, σε 2,3% το 2025 και σε 2,5% το 2026, ως αποτέλεσμα της εφαρμογής του νέου Μακροπρόθεσμου Προγράμματος Αμυντικού Εξοπλισμού που εγκρίθηκε πρόσφατα από την κυβέρνηση. Αυτό καλύπτει την περίοδο 2025- 2036, ενώ αναμένεται να οδηγήσει σε υψηλά επίπεδα αμυντικών δαπανών μετά το 2026.

Σύμφωνα με τις πρόνοιες ενεργοποίησης της εθνικής ρήτρας διαφυγής, οι δημοσιονομικοί κανόνες θα συνεχίσουν να λειτουργούν κανονικά. Οι αποκλίσεις από τα εγκεκριμένα όρια καθαρών πρωτογενών δαπανών, για λοιπές δαπάνες εκτός των αμυντικών, θα καταγράφονται στον λογαριασμό ελέγχου του άρθρου 22 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1263.

Με βάση τα παραπάνω, για το 2026 έχει προβλεφθεί αύξηση των εξοπλιστικών δαπανών της τάξης του 0,5 δισ. ευρώ, η οποία αναμένεται να εξαιρεθεί από τους δημοσιονομικούς στόχους, σύμφωνα με τις προβλέψεις της εθνικής ρήτρας διαφυγής.

Την κατάθεση του αιτήματος είχε προαναγγείλει νωρίτερα σε δηλώσεις του στο ΕΡΤNews, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

«Η αύξηση που προβλέπεται από το 2025 στο 2026 είναι περίπου μισό δισ. ευρώ που έχει προγραμματιστεί και αυτό αφορά και τις επόμενες χρονιές. Υπάρχει ένα πολύ συγκεκριμένο πρόγραμμα αμυντικών δαπανών που έχουμε παρουσιάσει ως κυβέρνηση», σημείωσε ο κ. Πιερρακάκης, εξηγώντας ότι €500 εκατ. στον προϋπολογισμό του 2026 εξαιρούνται από τον υπολογισμό του ελλείμματος.

«Αυτό που πρέπει να περάσει ως μήνυμα και στον κόσμο και θέλω και εγώ προσωπικά να το τονίσω, είναι το ότι πλέον η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει άλλους δημοσιονομικούς κανόνες εδώ και καιρό.

»Εμείς τι είχαμε μάθει; Οτι έπρεπε να έχουμε υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα που έπρεπε να τα έχουμε και τώρα; Εννοείται ότι συνεχίζει να ισχύει, αλλά δεν μπορείς αυτό το πλεόνασμα να το διαχειριστείς. Εννοείται ότι συνεχίζει αυτό να ισχύει, αλλά δεν μπορείς αυτό το πλεόνασμα να το διαχειριστείς με όρους του να το ξοδέψεις κάθε χρόνο, Γιατί; Τι συμφωνούν όλα τα ευρωπαϊκά κράτη; Συμφωνούν πλέον κάθε χρόνο δαπάνες. Δηλαδή εμείς σαν χώρα συμφωνούμε με την Ευρωπαϊκή Ενωση ότι θα ξοδεύουμε, ας πούμε, 100 δισ. ευρώ.

»Μπορείς να αποκλίνεις από αυτό για του χρόνου; Μπορείς υπό προϋποθέσεις, μια φυσική καταστροφή εξαιρείται. Ενα ειδικό μέτρο πολιτικής που λαμβάνεις εξαιρείται. Εδώ είναι και η παράμετρος σε σχέση με το δημοσιονομικό χώρο που είχαμε την προηγούμενη εβδομάδα. Επιασαν τα μέτρα για τη φοροδιαφυγή, είχαμε παραπάνω χώρο από αυτά και έτσι μπορέσαμε να κάνουμε τη συγκεκριμένη πράξη», τόνισε ο Κυριάκος Πιερρακάκης.

Σε ερώτηση αν τα χρήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά και μόνο για στρατιωτικές δαπάνες, ο υπουργός απάντησε πως «εμείς έτσι και αλλιώς τα καταβάλλαμε για τις στρατιωτικές δαπάνες. Αρα, αν εξαιρέσεις τις στρατιωτικές δαπάνες από τα έξοδα, σου δίνουν προφανώς πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο εν συνόλω για να μπορέσεις να κάνεις την αναπτυξιακή και κοινωνική προτεραιοποίηση που θέλεις».

«Μπορείς να έχεις τον δικό σου χώρο γενικά στα δημοσιονομικά και στα μακροοικονομικά σαν χώρα και εμείς σαν χώρα έχουμε τις δικές μας αναπτυξιακές και κοινωνικές προτεραιότητες. Εμείς σκοπεύαμε αυτές τις δαπάνες να τις καταβάλουμε έτσι κι αλλιώς. Η διαφορά της Ελλάδας στο τραπέζι για τις αμυντικές δαπάνες σε σχέση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες ποια είναι; Λένε οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες να αυξήσουμε δαπάνες σε σχέση με το έτος 2021, για παράδειγμα, όπου ήταν χαμηλά, παντού. Η Ελλάδα ήταν η εξαίρεση», επεσήμανε ο κ. Πιερρακάκης. «Χώρες όπως η Ελλάδα, χώρες όπως η Πολωνία ήταν εξαιρέσεις στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Εμείς όμως είχαμε ήδη υψηλές αμυντικές δαπάνες. Αρα, εμάς πάνε να μας καλύψουν έναν χώρο τον οποίο εμείς σε πολύ μεγάλο βαθμό έτσι κι αλλιώς θα καταβάλλαμε. Συνεπώς, μας δίνουν τη δυνατότητα να μπορέσουμε να κάνουμε και προτεραιοποίηση άλλων πραγμάτων που για μας είναι πολύ ζωτικά και ουσιαστικά».

Ο επικεφαλής του οικονομικού επιτελείου παρέπεμψε στις δηλώσεις του Πρωθυπουργού για τυχόν μέτρα στη Διεθνή Εκθεση Θεσσαλονίκης: «Αυτό που μπορώ όμως να σας πω είναι αυτό που είπε ο πρωθυπουργός. Μείωση βαρών στη μεσαία τάξη, μείωση φόρων στη μεσαία τάξη. Αυτός ήταν ο τίτλος και αυτά είναι πράγματα που θα τα δούμε με πολύ μεγαλύτερη λεπτομέρεια όσο πλησιάζουμε στη ΔΕΘ».

Στη συνέντευξή του ο κ. Πιερρακάκης μίλησε και για την πρόσφατη συνάντησή του με τον αμερικανό ομόλογό του, κάνοντας λόγο για ένα πολύ καλό κλίμα το οποίο υπάρχει ανάμεσα στις δύο χώρες. «Η σχέση Ελλάδας – Αμερικής είναι μια σχέση γεωστρατηγική με μεγάλη ιστορία και με πολύ μεγάλο μέλλον», τόνισε.

«Αυτό το οποίο είπα στη συνάντηση αυτή ήταν τα λόγια του Πρωθυπουργού. Οι εμπορικοί πόλεμοι δεν έχουν νικητές και ηττημένους. Εμείς θέλουμε να είμαστε σε ένα περιβάλλον, Ευρωπαίοι και Αμερικανοί, μηδενικών δασμών ιδανικά, αφαίρεσης εμποδίων. Αλλωστε πρέπει και εμείς ως Ευρωπαίοι να αφαιρέσουμε εμπόδια τα οποία έχουμε μεταξύ μας. Η έκθεση Ντράγκι, η έκθεση Λέττα, αυτό το οποίο δείχνουν και το συζητάμε και στο Ecofin και στο Eurogroup, τι είναι; Οτι έχουμε ήδη εμπόδια ανάμεσα π.χ. στην Ιταλία και στην Ελλάδα, ανάμεσα στη Γερμανία και στην Ιταλία. Πρέπει να αφαιρέσουμε κι αυτά τα εμπόδια. Μείωση της γραφειοκρατίας, αφαίρεση εμπορικών εμποδίων. Πιστεύουμε στο ελεύθερο εμπόριο. Αυτός πρέπει να είναι ο στόχος. Οτιδήποτε άλλο θα το συζητήσουμε στην πορεία», ανέφερε ο υπουργός Οικονομικών.

Οσον αφορά το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και τη συνάντησή του με τη γενική διευθύντρια, ο κ. Πιερρακάκης μίλησε για κάτι «πολύ συμβολικό και πολύ συγκινητικό», εξηγώντας ότι «15 χρόνια μετά το Καστελόριζο, ερχόταν ο έλληνας υπουργός Οικονομικών να συμμετάσχει σε μια εκδήλωση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου που είχε τον τίτλο “Ιστορίες Επιτυχίας”. Κανείς μας δεν ξεχνάει το τι προηγήθηκε και τις δυσκολίες που υπήρξαν στη χώρα μας διαχρονικά και τα λόγια τα οποία έχουν ακουστεί και από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και τα στελέχη του τα δύσκολα χρόνια. Τώρα είναι τελείως διαφορετικά τα λόγια. Νομίζω όμως ότι μετά από πάρα πολλές προσπάθειες, μετά από τρία μνημόνια, μετά από πακέτα διάσωσης, μια τεράστια διαδρομή πλέον με ιδρώτα και κόπο από τον ελληνικό λαό, η Ελλάδα είναι σε άλλο σημείο από ό,τι βρισκόταν παλιά. Αυτό οφείλουμε να το διαφυλάξουμε. Μας αντιμετωπίζουν αλλιώς στο δωμάτιο, παραπάνω και από το μέγεθός μας πλέον, λόγω αυτής της τεράστιας προσπάθειας του ελληνικού λαού. Είναι κάτι που θα διαφυλαχθεί και είναι κάτι πάνω στο οποίο θα χτίσουμε, ειδικά σε δύσκολους καιρούς».

Στο θέμα των δασμών, τέλος, ο Κυριάκος Πιερρακάκης επανέλαβε ότι «στόχος είναι αυτή τη στιγμή σε ευρωπαϊκό πλαίσιο να δούμε πως αυτό όλο μπορεί να αφαιρεθεί από το τραπέζι. Δεν έχουμε δηλαδή φτάσει ακόμη σε ένα σημείο που οι διαπραγματεύσεις έχουν αποτύχει για να χρειάζεται κανείς να μπει σε τέτοιου τύπου μικρές λεπτομέρειες. Ολα αυτά θα τα δούμε στην πορεία. Διεκδικούμε όμως ακόμη το κάτι καλύτερο συνολικά για την Ευρώπη».

«Η 13η σύνταξη δεν είναι πάνω στο τραπέζι»

Ο κ. Πιερρακάκης ξεκαθάρισε ότι η 13η σύνταξη δεν είναι πάνω στο τραπέζι, αλλά η κυβέρνηση ακούει τους συνταξιούχους:

«Εχουμε ήδη αναφέρει πολλές φορές και εγώ προσωπικά, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, ο Πρωθυπουργός, ότι η 13η σύνταξη, με τους όρους με τους οποίους το έχουμε περιγράψει, δεν είναι πάνω στο τραπέζι. Ακούμε τους συνταξιούχους, αντιλαμβανόμαστε τις ανάγκες που έχουν. Εχουν αυξηθεί οι συντάξεις σε ένα βαθμό τα τελευταία χρόνια, άνω του 10% την τελευταία τριετία. Οφείλουμε να στηρίξουμε παραπάνω στοχευμένα. Αυτό κάναμε με τα 250 ευρώ, τα οποία ανακοινώθηκαν για το 60% περίπου των συνταξιούχων.

»Από κει και πέρα όμως, επειδή υπάρχει μια μεγάλη φιλολογία για 13η-14η σύνταξη, 13ο-14ο μισθό στο Δημόσιο, είχαμε πει, είχα αναφέρει κι εγώ ότι όλα αυτά αθροιστικά είναι κοντά 8 δισ. και δεν υπάρχουν αυτά τα χρήματα. Αν τα βάλει κανείς κάτω όλα και αν υπήρχαν δεν θα έπρεπε να διοχετευθούν εκεί. Γιατί; Διότι πρέπει, οφείλει μια κυβέρνηση, οφείλει μία πολιτεία, οφείλει ένα υπουργείο Οικονομικών να προτεραιοποιήσει το σύνολο της κοινωνίας με εθνικούς, αναπτυξιακούς και κοινωνικούς όρους ταυτόχρονα».

«Δεν καταλαβαίνει η αντιπολίτευση»

Απαντώντας στις κατηγορίες της αντιπολίτευσης ότι η κυβέρνηση παίρνει 11,5 δισ. και επιστρέφει 1 δισ., ο υπουργός παρατήρησε πως η αντιπολίτευση δεν έχει καταλάβει πώς δουλεύει το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ενωσης. «Είναι σαν να μιλάνε με άλλους κανόνες της Φυσικής. Εχουμε πλέον ένα άλλο πλαίσιο στο οποίο λειτουργούμε. Τα χρήματα τα οποία δίνουμε, το 1,1 δισ., είναι ο δημοσιονομικός χώρος με βάση το 2024 που μπορούσαμε φέτος να έρθουμε και να παρέμβουμε στην κοινωνία και στην οικονομία. Δεν μπορούμε αυτό να το υπερβούμε κατά 1 ευρώ. Αν το υπερβούμε κατά 1 ευρώ, μπαίνουμε σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος και οφείλει η κυβέρνηση να λάβει μέτρα», εξήγησε. Αρα, κατέληξε στην απάντησή του, «η αντιπολίτευση, αν έχει αυτή την άποψη, αφού καταλάβει πώς δουλεύει το ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, πρέπει να έρθει και να πει τι; Αν θέλουν παραπάνω μέτρα, πρέπει να μας πουν ποιον θα φορολογήσουν, πότε και πώς. Από πού θα τα πάρουν. Αν δεν το πουν, οτιδήποτε άλλο είναι, ξέρετε, δωρεάν διάλογος».

Τέλος, και σε ερώτηση για τη στήριξη των ιδιοκτητών κατοικιών, ο κ. Πιερρακάκης είπε: «Εχουμε ήδη κάνει μια σειρά από ενέργειες οι οποίες βοηθούν την προσφορά. Εχει μειωθεί ο ΕΝΦΙΑ αυτά τα χρόνια, έχουν γίνει μια σειρά από κινήσεις που αφορούν τις ανακαινίσεις των σπιτιών, προσπαθούμε να πέσουν περισσότερα σπίτια στην αγορά. Τα μέτρα τα οποία έχουν ληφθεί γενικά για τους ιδιοκτήτες είναι πάρα πολλά και εγώ μπορώ να σας πω θα κάνουμε κι άλλα. Αλλά από εκεί και πέρα υπήρχε μια ανάγκη στο πεδίο. Ακουγα τον συνάδελφό μου, τον κύριο Παπαθανάση, να περιγράφει σε αντίστοιχες συζητήσεις το πρόγραμμα “Σπίτι μου 2” και να λαμβάνει ερωτήσεις από δημοσιογράφους “Είναι σπουδαίο το μέτρο, όπως το κάνατε για κάποιον που θέλει να αγοράσει σπίτι, για αυτόν που είναι στο νοίκι. Τι κάνετε;” Και το ερώτημα είναι σωστό. Λοιπόν, η απάντηση είναι ιδού, να το μέτρο. Και το μέτρο αυτό έχει το εξής καλό στοιχείο. Ανάμεσα σε άλλα έχει στόχο τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Γιατί εκ των πραγμάτων το μέσο ενοίκιο στη χώρα μας είναι 255 ευρώ».

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News