«Doge» στα αγγλικά σημαίνει δόγης και η λέξη προέρχεται από τη λατινική λέξη «dux», που σημαίνει αρχηγός/στρατηγός. Από την επομένη, όμως, της επανεκλογής τoυ Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία, ή μάλλον ήδη από τις τελευταίες εβδομάδες της προεκλογικής εκστρατείας, «DOGE» σημαίνει επίσης Department of Government Efficiency, δηλαδή Υπουργείο Κυβερνητικής Αποδοτικότητας.

«Η ονομασία δεν θα μπορούσε να ήταν πιο κατάλληλη» σχολιάζει σε άρθρο του στη La Repubblica ο ιταλός οικονομολόγος Τίτο Μποέρι. «Ο τόνος είναι αντίστοιχος με εκείνον ενός απόλυτου άρχοντα, ενός διατάγματος που συνέταξε ένας ρωμαίος ηγέτης και στο οποίο πρέπει όλοι να υποτάσσονται» προσθέτει.

Σύμφωνα με τον ιταλό επιστήμονα, το μανιφέστο του νέου υπουργείου Κυβερνητικής Αποδοτικότητας, το οποίο ίδρυσε ο Τραμπ και το  εμπιστεύθηκε στους Ελον Μασκ και Βιβέκ Ραμασουάμι, «είναι μια διακήρυξη τόσο φιλόδοξη όσο και εμβληματική για το πώς όσοι πιστεύουν ότι είναι θεοί επί Γης φτάνουν να προκαλούν κακό όταν καλούνται να διαχειριστούν δημόσιες υποθέσεις. Δεν θέτουν όρια, πιστεύουν ότι έχουν κάθε δικαίωμα να καταπατούν νόμους, ανθρώπους, κοινωνικές συμβάσεις, θεσμούς με χρόνια ιστορίας, κατά το δοκούν και προς όφελός τους. Και πετούν τυχαία αριθμούς για να εντυπωσιάσουν τον κόσμο» γράφει ο Τίτο Μποέρι.

Εστιάζοντας στους αριθμούς, ο επικεφαλής του τμήματος Οικονομικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Μποκόνι του Μιλάνου θυμίζει πως ο διακηρυγμένος ήδη από την προεκλογική εκστρατεία στόχος του DOGE είναι η περικοπή των ομοσπονδιακών δαπανών κατά 2 τρισ. δολάρια μέσα σε διάστημα 18 μηνών, έως την 4η Ιουλίου (Ημέρα της Ανεξαρτησίας) του 2026. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει λίγο λιγότερο από το ένα τρίτο του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού των ΗΠΑ, ο οποίος κατά τη διάρκεια του τελευταίου φορολογικού έτους, που ολοκληρώθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου, ανήλθε στα 6,7 τρισ. δολάρια.

Πιο αξιοσημείωτο, όμως, σύμφωνα με τον ιταλό οικονομολόγο, είναι το πώς σκοπεύουν οι δύο «δόγηδες» του DOGE να πετύχουν τον στόχο τους. Σημείο αναφοράς κατά την προεκλογική εκστρατεία ήταν η γνωστή επωδός περί εξάλειψης των σπαταλών μέσω της κατάργησης δαπανών που μπορούν να τερματιστούν δίχως να ζημιωθεί κανείς.

Ωστόσο στο μανιφέστο του DOGE, το οποίο δημοσιεύθηκε στην Wall Street Journal, δεν εξηγείται ποιες ακριβώς είναι αυτές οι σπατάλες. Γίνεται λόγος για τα 535 εκατ. δολάρια που δίνονται κάθε χρόνο στην Corporation for Public Broadcasting, για τα 1,5 δισ. δολάρια που καταλήγουν σε διεθνείς οργανισμούς (περιλαμβανομένων του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας) και για τα 300 εκατ. δολάρια που προορίζονται για την υποστήριξη προοδευτικών ομάδων όπως η Planned Parenthood, όμως το συνολικό ποσό αντιπροσωπεύει λίγο παραπάνω από το ένα χιλιοστό των 2 τρισ. που ο Μασκ και ο Ραβασουάμι δεσμεύθηκαν να εξοικονομήσουν.

Ο δεύτερος πυλώνας της υποτιθέμενης καταπολέμησης των σπαταλών είναι η δραστική περικοπή του αριθμού των «γραφειοκρατών», δηλαδή των δημοσίων υπαλλήλων, οι οποίοι θα μειωθούν «αναλογικά με τον αριθμό των κανόνων και των κανονισμών που θα καταργηθούν» (κάτι που επίσης θα συμβάλει –σύμφωνα πάντα με τον Μασκ– σημαντικά στη μείωση της γραφειοκρατίας και κατ’ επέκταση των ομοσπονδιακών δαπανών).

Οπως εξηγεί, όμως, ο Τίτο Μποέρι, ακόμη και σε μια χώρα όπου ισχύει η αρχή των απολύσεων κατά βούληση (firing at will) και είναι σχετικά εύκολο να απολυθούν ιδιωτικοί υπάλληλοι, η μείωση του προσωπικού της δημόσιας διοίκησης είναι κάθε άλλο παρά απλή υπόθεση: όχι μόνο επειδή οι δημόσιοι υπάλληλοι στις ΗΠΑ συγκαταλέγονται στους πιο μαχητικούς συνδικαλιστές στον τομέα της εργασίας, αλλά και διότι προστατεύονται από κανόνες που απαγορεύουν τις απολύσεις, εκτός από περιπτώσεις παράβασης νόμου.

Επιπλέον, η σχετική αναποτελεσματικότητα του αμερικανικού Δημοσίου δεν μοιάζει να οφείλεται στον υπερβολικό αριθμό δημοσίων υπαλλήλων, καθώς αυτός έχει μειωθεί σημαντικά με την πάροδο του χρόνου. Αν στις αρχές της δεκαετίας του ’80 σχεδόν ένας στους πέντε εργαζομένους εργαζόταν στον δημόσιο τομέα, σήμερα εργάζεται ένας στους επτά, αναλογία χαμηλότερη από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ.

«Ολα αυτά –το να κατηγορούνται οι γραφειοκράτες, να γίνεται λόγος για μαζικές απολύσεις, να δηλώνεται ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι δεν θα χαίρουν στο εξής του προνομίου της τηλεργασίας– συμβάλλουν μόνο στην αποθάρρυνση όσων παρέχουν υπηρεσίες προς τους πολίτες. Ισως όμως αυτό ακριβώς να επιθυμούν οι δύο δόγηδες: μια υποτελή δημόσια διοίκηση, στην υπηρεσία του άπειρου ναρκισσισμού τους» σχολιάζει ο ιταλός πανεπιστημιακός.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News