Κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Ντόναλντ Τραμπ στη Σκωτία, τις προηγούμενες ημέρες, οι Ευρωπαίοι τον αντιμετώπισαν με εξαιρετική προσοχή: τον πίεσαν, αλλά με λεπτότητα και μόνο ως έναν βαθμό, για μεγαλύτερη και πιο ουσιαστική εμπλοκή των ΗΠΑ σε υποθέσεις σημαντικές για την Ευρώπη, κολακεύοντάς τον, συγχρόνως, και, κυρίως, αποφεύγοντας να τον επικρίνουν ή να έρθουν σε αντιπαράθεση μαζί του δημοσίως.

Εφαρμόζοντας αυτήν την τακτική, η οποία αναπτύχθηκε έπειτα από μήνες δοκιμών και λαθών, μπόρεσαν τρόπον τινά να καλοπιάσουν τον αμερικανό πρόεδρο, καταφέρνοντας, μάλιστα, να αποκομίσουν ορισμένα σημαντικά οφέλη, ειδικά λαμβάνοντας υπόψη τις απειλές των προηγούμενων μηνών περί εγκατάλειψης της Ουκρανίας και του ΝΑΤΟ και αποσύνδεσης των αγορών της Αμερικής από την Ευρώπη.

Η συμφωνία για τους δασμούς στην οποία κατέληξαν η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Τραμπ προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, αλλά αυτό δεν αλλάζει το γεγονός πως ο αμερικανός ηγέτης πείστηκε να βάλει στο συρτάρι τις πιο ακραίες από τις δασμολογικές απειλές του. Οι Ευρωπαίοι ώθησαν επίσης τον Τραμπ να πάρει πιο ενεργά θέση για τα παιδιά της Γάζας που λιμοκτονούν, καθώς και να σκληρύνει τη στάση του απέναντι στο Κρεμλίνο, μειώνοντας, για παράδειγμα, δραστικά τη διορία που είχε δώσει στον Βλαντίμιρ Πούτιν για τον τερματισμό της εισβολής του στην Ουκρανία.

Μάλιστα, σε ανταπόκρισή του από το Εδιμβούργο, ο Λουκ Μπροντγουότερ, ανταποκριτής των New York Times στον Λευκό Οίκο, χαρακτηρίζει τις συναντήσεις της Σκωτίας το επιστέγασμα μιας εκπληκτικής πορείας στο πλαίσιο της οποίας οι ευρωπαίοι ηγέτες κατάφεραν να πείσουν τον Τραμπ και να συνεχίσει να συνδράμει στρατιωτικά την Ουκρανία και να παραμείνουν οι ΗΠΑ ενεργές στο ΝΑΤΟ (με αντάλλαγμα, βεβαίως, τη σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών των ευρωπαϊκών κρατών-μελών της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας).

«Εχουν καταλάβει πώς να χειρίζονται τον Τραμπ, και έτσι, έξι μήνες μετά, νομίζω ότι θα μπορούσε κανείς να πει ότι η σχέση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης είναι πολύ καλύτερη από όσο αναμενόταν πριν από τρεις μήνες», ανάφερε σχετικά στη νεοϋορκέζικη εφημερίδα ο Τσαρλς Κάπτσαν, ανώτερος εταίρος του Council on Foreign Relations και καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Georgetown University. «Μολαταύτα, κανείς δεν γνωρίζει τι θα κάνει ο Τραμπ αύριο», πρόσθεσε.

«Εκτός από την Ουγγαρία, οι πολίτες στο μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης έχουν αρνητική άποψη για τον Τραμπ. Αλλά οι περισσότεροι από τους ηγέτες τους έχουν μάθει πώς να αποφεύγουν τα χειρότερα αποτελέσματα για τις χώρες τους», σχολιάζει από την πλευρά του ο δημοσιογράφος των New York Times.

Οσο για την ευρωπαϊκή τακτική, ο Λουκ Μπροντγουότερ σημειώνει καταρχάς πως οι συναντήσεις στη Σκωτία από διπλωματικής απόψεως ήταν μάλλον ανορθόδοξες. Το πρωτόκολλο υπαγορεύει όταν ένας ηγέτης επισκέπτεται μια ξένη χώρα, αυτός που τον φιλοξενεί να είναι ο ομόλογός του. Ομως στην προκειμένη, επειδή ο Τραμπ είναι ιδιοκτήτης δύο γηπέδων γκολφ στη Σκωτία –αλλά και γιατί απολαμβάνει να είναι ο πρωταγωνιστής σε οποιαδήποτε εκδήλωση μιντιακού χαρακτήρα– ήταν εκείνος ο οικοδεσπότης και, ως εκ τούτου, συχνά φαινόταν να είναι άνετος και χαλαρός κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.

Αναγνωρίζοντας την ισχύ των ΗΠΑ, οι Ευρωπαίοι επιδίωξαν κυρίως να ωθήσουν τον Τραμπ να αρχίσει να ασχολείται εκ νέου και ουσιαστικά με τις διεθνείς υποθέσεις. Πρόθεση του αμερικανού προέδρου ήταν, εδώ και μήνες, να γυρίσει την πλάτη του στον κόσμο. Διέλυσε την USAID, η οποία παρείχε κρίσιμη βοήθεια σε πολλά μέρη ανά την υφήλιο, περιλαμβανομένης της Γάζας. Και καθώς φωτογραφίες σκελετωμένων παιδιών από τον παλαιστινιακό θύλακα έκαναν τον γύρο του κόσμου, τις προηγούμενες ημέρες, ο Τραμπ δήλωνε μόλις την περασμένη Κυριακή ότι τα δεινά των πολιτών της Γάζας «δεν είναι πρόβλημα των ΗΠΑ, είναι διεθνές πρόβλημα». Τη Δευτέρα, όμως, αναγνώρισε ότι οι άνθρωποι πεθαίνουν, πλέον, και από την πείνα.

Προφανώς οι Ευρωπαίοι έμαθαν από προηγούμενες διαμάχες που είχε ο Τραμπ με τους ηγέτες της Ουκρανίας και της Νότιας Αφρικής ότι δεν είναι σοφό να τον αμφισβητούν –πόσω μάλλον να τον διορθώνουν– δημόσια, ακόμη και αν οι απόψεις του δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Το περασμένο Σαββατοκύριακο η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επανέλαβε αγαπημένες φράσεις του Τραμπ, ενώ ο βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ του παρουσίασε στοιχεία για τον λιμό στη Γάζα. Αμφότεροι επαίνεσαν τις διαπραγματευτικές και ηγετικές ικανότητές του.

Κατά κάποιον τρόπο ακολούθησαν την τακτική που πρώτος εφάρμοσε ο Μαρκ Ρούτε. Μετά την αμερικανική επιδρομή κατά των πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν, ο ολλανδός γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ έστειλε ένα ιδιωτικό μήνυμα στον αμερικανό πρόεδρο, επαινώντας «την αποφασιστική σας δράση ενέργεια στο Ιράν, η οποία ήταν πραγματικά εξαιρετική». Φυσικά ο Τραμπ το δημοσιοποίησε αμέσως ενώ στη συνέχεια ο Ρούτε χαρακτήρισε τον Τραμπ «μπαμπάκα» που χωρίζει δύο παιδιά που μαλώνουν. Εχοντας τρόπον τινά γλυκαθεί, ο αμερικανός ηγέτης ανακάλεσε προηγούμενη δήλωση του, δηλώντας πως η βορειοατλαντική συμμαχία «δεν είναι πλέον ξεπερασμένη».

Βεβαίως ο Τραμπ δεν αρκέστηκε μόνο σε επαίνους και κολακείες. Οσον αφορά το ΝΑΤΟ, η αλλαγή στάσης του οφειλόταν στο ότι τα κράτη-μέλη της συμμαχίας αποδέχτηκαν να αυξήσουν σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες τους, ενώ η εμπορική συμφωνία με τις Βρυξέλλες δυσαρέστησε πολλούς στη Γηραιά Ηπειρο. Στη Γαλλία ο πρωθυπουργός Φρανσουά Μπαϊρού έκανε λόγο για «μαύρη μέρα» και «υποταγή» ενώ ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας Βίκτορ Ορμπαν σημείωσε δηκτικά πως ο Τραμπ «έφαγε την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για πρωινό».

Ομως οι περισσότεροι από τους ευρωπαίους ηγέτες συμφωνούν ότι τουλάχιστον αποφεύχθηκαν τα χειρότερα, με τον δημοσιογράφο των New York Times να θυμίζει πως πριν από τη συμφωνία στη Σκωτία το σενάριο ήταν η επιβολή δασμών ύψους 30% σε όλες τις εισαγωγές από την ΕΕ από την 1η Αυγούστου.

Οσο για το μέλλον, ο Τσαρλς Κάπτσαν από το Georgetown University, αναγνωρίζοντας πως οι Ευρωπαίοι έως σήμερα έχουν καταφέρει να χειρίζονται αποτελεσματικά τον Τραμπ, υποστήριξε πως σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να εφησυχάσουν.

«Αν όλα πάνε καλά, ο διατλαντικός δεσμός θα διατηρηθεί στο άμεσο μέλλον» είπε. «Αλλά οι Ευρωπαίοι δεν έχουν άλλη επιλογή από το να αρχίσουν να σχεδιάζουν, να σκέφτονται και να αντιμετωπίζουν την εναλλακτική επιλογή, δηλαδή την Ευρώπη μόνη της».

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News